EKMEN: Mersin balıkçılığı krizle karşı karşıya
17.04.2026
BASIN BÜLTENİ 17.04.2026
EKMEN: Mersin
balıkçılığı krizle karşı karşıya
DEVA Partisi Genel Başkan
Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Mersin balıkçılığının
içinde bulunduğu derin krizi Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı.
Ekmen, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından yanıtlanması istemiyle verdiği
yazılı soru önergesinde, sektörün karşı karşıya olduğu ekonomik, sosyal ve
ekolojik sorunlara dikkat çekti.
Balıkçı denize çıkarsa
zarar ediyor
DEVA Partili Ekmen, Tarım ve
Orman Bakanı Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığına soru önergesi
verdi. 2026 yılı itibarıyla sektörün yalnızca bir kârlılık sorunu değil, açık
bir “varoluş krizi” yaşadığını ifade eden Yeni Yol Partisi Grup Başkanı Ekmen,
“Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki en önemli su ürünleri merkezlerinden biri olan
Mersin; Karaduvar, Çamlıbel ve Erdemli gibi tarihsel balıkçılık duraklarıyla
binlerce aileye doğrudan, on binlerce kişiye ise dolaylı olarak istihdam
sağlayan devasa bir ekonomik ekosistemdir. Ancak 2026 yılı itibarıyla Mersin
balıkçılığı sadece bir kârlılık sorunu değil, bir ‘varoluş krizi’ ile karşı
karşıyadır. Geleneksel kıyı balıkçılığı, artan işletme maliyetleri ve yapısal
ihmaller nedeniyle tarihinin en büyük tasfiye sürecini yaşamaktadır. Mersinli
balıkçılar için mazot sadece bir enerji kaynağı değil, denize açılabilmenin
yegâne anahtarıdır. 2026 yılı başındaki yüksek enflasyonist baskı ve akaryakıt
zamları, bir teknenin denize çıkış maliyetini, avlanması muhtemel balığın
piyasa değerinin üzerine çıkarmıştır. Karaduvar Balıkçı Kooperatifi üyelerinin
denize çıkıp zarar etmektense limanda kalma tercihi, bir sektörün kontak
kapatma noktasına geldiğinin en acı kanıtıdır. Mazot, ağ bakımı, kumanya ve
bağlama ücretlerindeki fahiş artışlar, küçük ölçekli balıkçılığı sürdürülemez
bir ekonomik yük haline getirmiştir” dedi.
Kıyı balıkçısının av
sahası daralıyor
Mersin Körfezi’nde çevresel
baskıların arttığını dile getiren Ekmen; kirlilik, iklim değişikliği ve
istilacı türlerin yanı sıra endüstriyel avcılığın da küçük ölçekli balıkçıyı
zor durumda bıraktığını belirterek, “Mersin Körfezi’ndeki ekosistem; kirlilik,
iklim değişikliği ve istilacı türlerin baskısı altındadır. Bunun üzerine,
endüstriyel gırgır teknelerinin yasal sınırları zorlayarak kıyıya yakın
bölgelerde avlanması, Karaduvar ve Erdemli’deki küçük ölçekli balıkçıların av
sahalarını tamamen daraltmıştır. Kıyı balıkçısının rızkı olan alanların
endüstriyel baskı altında kalması sadece ekonomik bir kayıp değil, denizdeki
biyolojik çeşitliliğin ve sürdürülebilirliğin de yok edilmesidir. Sektörün en
büyük koruyucu kalkanı olması gereken balıkçı kooperatifleri, finansal
imkansızlıklar nedeniyle üyelerine mazot, ağ veya teçhizat desteği veremez hale
gelmiştir” şeklinde konuştu.
Kooperatifler güçsüz,
balıkçı yalnız
Balıkçı kooperatiflerinin
finansal yetersizlikler nedeniyle işlevini yitirdiğini ifade eden Ekmen, “Kooperatiflerin
güçsüzleşmesi, balıkçıyı bireysel borç sarmalına itmekte ve kâr marjının
tamamen aracılar ile büyük toptancıların kontrolüne geçmesine neden olmaktadır.
Mersin balıkçılığındaki bu çöküş, kentin sosyo-kültürel kimliğini bozacak ve
mavi vatan ekonomisinde stratejik bir zafiyet yaratacaktır. Karaduvar, Çamlıbel
ve Erdemli balıkçılarının desteklenmesi, ÖTV’siz yakıt desteğinin artırılması,
av sahalarının korunması ve kooperatiflerin finansal olarak güçlendirilmesi bir
tercih değil, milli bir zorunluluktur” açıklamasında bulundu.
Mersin balıkçılığında,
düşük kazanç ve ağır iş yükü nedeniyle sektörden ayrılan tecrübeli kişilerin
yarattığı istihdam açığı nasıl giderilecektir?
Mersin Milletvekili Ekmen,
Bakan Yumaklı’nın yanıtlaması istemiyle verdiği önergede şu sorulara yanıt
aradı:
1. 2026 yılı başı itibarıyla
artan mazot ve kumanya maliyetlerinin, Mersinli küçük ölçekli balıkçılar için “denize
çıkış maliyetini, avlanan balığın piyasa değerinin üzerine çıkarması” durumu
Bakanlığınızın bilgisinde midir?
2. Karaduvar ve Erdemli
limanlarında, maliyetler nedeniyle “zarar etmektense limanda kalmayı” tercih
ederek kontak kapatan tekne sayısı kaçtır? Bu teknelere yönelik acil bir Mavi
Mazot sübvansiyon artışı planlanmakta mıdır?
3. Mersin Körfezi'nde
endüstriyel gırgır teknelerinin yasal sınırları ihlal ederek kıyıya yakın
bölgelerde avlanması sonucu, küçük ölçekli balıkçıların geleneksel av
sahalarının tahrip edildiği iddiaları doğru mudur?
4. Kıyı balıkçısının rızkını ve
deniz ekosistemini korumak adına, Mersin Körfezi'nde 7/24 uydu takibi (VMS) ve
fiziksel sahil güvenlik denetimleri artırılacak mıdır? Endüstriyel tekneler
için yeni bir mesafe/derinlik sınırı düzenlemesi gündeminizde midir?
5. Mersin balıkçılığında
tecrübeli tayfaların ve reislerin, düşük kazanç ve ağır iş yükü nedeniyle
kentin lojistik ve inşaat sektörlerine kayması sonucunda oluşan istihdam
boşluğu nasıl giderilecektir?
6. Balıkçılık mesleğinin genç
nesiller için yeniden cazip hale getirilmesi amacıyla, bu iş kolunun
"yıpranma payı" kapsamına alınması veya Genç Balıkçı Girişimci
Destekleri kapsamında faizsiz kredi verilmesi planlanmakta mıdır?
7. Mersinli balıkçıların
ağlarına ve av verimine büyük zarar veren balon balığı ve aslan balığı gibi
istilacı türlerin avcılığına verilen destekleme ödemeleri, 2026 yılındaki fahiş
operasyonel giderleri karşılayacak seviyeye (enflasyon oranında) güncellenecek
midir?
8. Balıkçıların ağ kaybını ve
teçhizat hasarını telafi edecek bir "Ekosistem Hasar Tazmin Fonu"
oluşturulması düşünülmekte midir?
9. Kirlilik ve iklim
değişikliği nedeniyle verimi düşen Çamlıbel ve Erdemli kıyı hatlarında,
biyolojik çeşitliliği artırmak ve küçük balıkçının av verimini yükseltmek için
2026 yılı bütçesinden ne kadarlık bir pay ayrılmıştır?
10. Karaduvar Balıkçı
Kooperatifi gibi köklü yapıların, finansal yetersizlik nedeniyle üyelerine ağ,
motor ve yakıt desteği veremez hale gelmesi karşısında, kooperatiflerin işletme
sermayesini güçlendirecek hibe ve düşük faizli kredi modelleri devreye alınacak
mıdır?