Ekmen Mersinli çiftçinin feryadını Meclis’e taşıdı
18.03.2026
DEVA Partisi Genel Başkan
Yardımcısı ve Mersin Milletvekili Mehmet Emin Ekmen, Mersin’de zirai ilaç
fiyatlarındaki artış ve emekli üreticilerin yaşadığı geçim sıkıntısını Türkiye
Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği
Bakanı Murat Kurum’un yanıtlaması istemiyle verdiği soru önergesinde Ekmen,
İmece Gazetesi’nin 5 Mart 2026 tarihli “Çiftçinin İlaç Feryadı” başlıklı özel
haberine atıfta bulunarak çiftçilerin karşı karşıya kaldığı ekonomik krize
dikkat çekti.
Çiftçi kontrolsüz girdi
maliyetleriyle üretim yapamaz hale geliyor
DEVA Partili Ekmen, Çevre,
Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Kurum’un yanıtlaması istemiyle TBMM Başkanlığına
soru önergesi verdi. Anayasa’nın 166. maddesi uyarınca devlet; ekonomik, sosyal
ve kültürel kalkınmayı planlamak ve tarımsal üretimi artırarak üreticiyi
korumakla yükümlü olduğunu hatırlatan Ekmen, “Türkiye’nin en stratejik tarım
merkezlerinden biri olan Mersin’de üreticiler, bugün Anayasal bir hak olan
‘üretim yapabilme’ kabiliyetlerini kontrolsüz artan girdi maliyetleri nedeniyle
kaybetme noktasına gelmiştir. İmece Gazetesi muhabiri Meryem Karadağ’ın 5 Mart
2026 tarihli ‘Çiftçinin İlaç Feryadı’ başlıklı özel haberi, bu çöküşün
rakamlardan ibaret olmadığını, derin bir insani ve toplumsal krize dönüştüğünü
açıkça belgelemektedir. Habere konu olan somut veriler, piyasadaki denetim
zafiyetinin boyutlarını gözler önüne sermektedir. Şeftali ve benzeri meyve
bahçelerinde mantar hastalıklarıyla mücadelede hayati önemi haiz olan 25
kilogramlık Göztaşı ilacının fiyatı, sadece 10 gün gibi kısa bir sürede 4.700
TL’den 5.200 TL’ye yükselmiştir. Bir buçuk haftalık bir periyotta gerçekleşen
%10,6 oranındaki bu fahiş artış ne döviz kuru hareketleriyle ne de hammadde
maliyetleriyle açıklanabilir durumdadır. Bu tablo, zirai ilaç ve gübre
piyasasında denetim mekanizmalarının işlemediğini ve üreticinin spekülatif
fiyat hareketlerine karşı tamamen savunmasız bırakıldığını kanıtlamaktadır”
dedi.
Üretmek artık
kazandırmıyor, yoksullaştırıyor
Üreticilerin giderek
yoksullaştığına dikkat çeken Yeni Yol Partisi Grup Başkanı Ekmen, “Mersinli
üreticilerin ‘Emekli maaşımla nasıl bahçe bakayım? Nasıl çocuk okutayım?’
feryadı, tarımsal üretimin artık bir geçim kaynağı olmaktan çıkarak yoksullaşma
aracına dönüştüğünün en acı itirafıdır. Küçük aile işletmeleri ile emekli
çiftçiler, emekli aylıklarını dahi üretime aktarmalarına rağmen artık ilaç ve
gübre temin edemez duruma gelmiştir. Bu tablo, kırsal bölgelerde üretimin terk
edilmesi riskini artırmakta; üreticilerin arazilerini nadasa bırakması ya da
bahçelerini sökmesi gibi sonuçları beraberinde getiren kitlesel bir üretimden
çekilme eğilimini tetiklemektedir. Girdi maliyetlerindeki bu önlenemeyen artış,
sadece çiftçiyi değil, gıda arz güvenliği tehlikeye giren 85 milyon
vatandaşımızı ve sofralardaki gıda enflasyonunu doğrudan etkilemektedir. 5 Mart
2026 tarihli basın raporlarına yansıyan bu fahiş zamlar ve üretici çaresizliği,
tarım politikalarının acilen finansal borçlandırma ekseninden çıkarılıp girdi
sübvansiyonu ve piyasa denetimi eksenine kaydırılmasını zorunlu kılmaktadır.
Bakanlığın piyasadaki fahiş fiyat artışlarına müdahale etmesi, ilaç ve gübre
gibi temel girdilerde tavan fiyat uygulaması veya doğrudan ayni destek
modellerini devreye alması, Mersinli üreticinin feryadına verilecek en somut ve
ivedi cevap olacaktır” açıklamasında bulundu.
Girdi fiyatlarındaki
spekülatif artışlara karşı küçük aile işletmeleri ve emekli çiftçiler için
destek planı var mı?
Mersin Milletvekili Ekmen,
Bakan Kurum’un yanıtlaması istemiyle verdiği önergede şu sorulara yanıt aradı:
1. Mersin İmece Gazetesi’nin 5
Mart 2026 tarihli haberinde belgelendiği üzere, 25 kilogramlık bir çuval
Göztaşı ilacının fiyatının sadece 10 gün içerisinde 4.700 TL’den 5.200 TL’ye
çıkmasının somut gerekçesi nedir?
2. Bakanlığınızın, zirai ilaç
bayileri ve dağıtıcı firmalar üzerinde, döviz kuru veya hammadde maliyetleriyle
açıklanamayan bu tür ani ve fahiş fiyat artışlarını denetleyecek bir
mekanizması bulunmakta mıdır?
3. Habere konu olan Mersinli
üreticinin “Emekli maaşımla nasıl bahçe bakayım?” feryadı ışığında, tarımsal
girdilerdeki bu spekülatif artışlar karşısında küçük aile işletmelerini ve
emekli çiftçileri koruyacak bir destek oluşturulması planlanmakta mıdır?
4. Zirai ilaç ve gübre
fiyatlarındaki denetimsizliğin, üreticinin üretimden kopmasına ve gıda arz
güvenliğinin tehlikeye girmesine neden olduğu gerçeği karşısında, bu temel
girdilerde “Tavan Fiyat” uygulamasına geçilmesi gündeminizde midir?
5. Mersin gibi katma değerli
ürünlerin (şeftali, narenciye vb.) merkezinde, üretim sezonunun başında yaşanan
bu fiyat dalgalanmalarının 2026 yılı gıda enflasyonu üzerindeki etkisi ne
şekilde hesaplanmıştır?
6. Zirai ilaç piyasasında son
bir ay içerisinde Mersin genelinde kaç işletmeye fahiş fiyat denetimi yapılmış
ve bu kapsamda ne kadar idari yaptırım uygulanmıştır?
7. Üreticinin ilaca erişemediği
için bahçesini nadasa bırakması veya ağaçlarını sökmesi riskine karşı, zirai
ilaçların doğrudan kooperatifler aracılığıyla ve kâr amacı gütmeksizin
üreticiye ulaştırılmasına dair bir modeliniz mevcut mudur?
8. Haberde dile getirilen
“Nasıl çocuk okutayım?” feryadı, tarımsal krizin bir sosyal krize dönüştüğünü
kanıtlamaktadır. Bakanlığınızın, üreticinin yaşam standardını korumak adına
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile yürüttüğü ortak bir destek çalışması var
mıdır?